چهار پیشنهاد جایگزین پیش فروش سکه

محمد جواد حیدری- خبرنگار 

به گزارش سایت طلا گلدنیوز؛ مهدی طغیانی، نایب رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس در نامه‌ای به رئیس‌جمهور بیان داشته که اقدام، پیش فروش سکه مشابه تجربیات گذشته به دلایل زیر اقدامی نادرست و خلاف مصالح اقتصادی قلمداد و باید متوقف شود.

در این نامه آمده؛

1- بسته به نوع سکه‌های درخواستی خریداران و با توجه به تجربه فروش‌های قبلی، این طرح پیش‌فروش معادل فروش بین ۲ تا ۸ تن طلای خالص، معادل ۱۸۰ تا ۷۲۰ میلیون دلار است که به طور متوسط حدود ۱۶ تا ۶۴ هزار میلیارد تومان نقدینگی را جمع‌آوری می‌کند. این مقدار کمتر از ۰.۸ درصد حجم نقدینگی است و در نتیجه اثر خاصی بر تقاضای کل اقتصاد ندارد.

2- مطابق با بند الف ماده (۴۴) قانون بانک مرکزی، خرید و فروش ارز و طلا باید به نرخ بازار مورد تأیید بانک مرکزی یا در فاصله‌ای مشخص از آن که توسط هیأت عالی تعیین می‌شود، صورت پذیرد. از آنجایی که نرخ اعلام شده در پیش‌فروش با نرخ بازار آتی در بورس کالا یا بازار نقد سکه فاصله معناداری دارد، چنانچه قیمت قطعات پیش‌فروشی مصوب هیأت عالی نباشد، تخلف از ماده مذکور قلمداد می‌شود و چنانچه مصوب هیأت عالی باشد، لازم است اعضای هیأت عالی نسبت به ارزان‌فروشی ثروت ملی پاسخگو شوند.

3-تجربه ناگوار قبلی پیش‌فروش قطعی سکه که منجر به کاهش ۶۰ تنی ذخایر خارجی بانک مرکزی در سنوات گذشته گردید، باید به ما آموخته باشد که کاهش ذخایر خارجی کشور در دوره‌ای که نااطمینانی به شدت بالاست، فضای سیاستی آتی بانک مرکزی و اعتبار آن‌ها را به شدت کاهش می‌دهد. به ویژه اینکه بیم آن می‌رود که همچون دوره قبل، استقبال گسترده از طرح جذاب مذکور بانک مرکزی را مجبور کند تا سقف تعدادی پیش‌فروش را به بیش از یک میلیون افزایش دهد.

۴. از آنجایی که هدف اصلی از اجرای این طرح کنترل افزایش قیمت ارز و طلاست، باید عنایت داشت که مشکل اصلی در کنترل بازار ارز، صف تقاضای ارز وارداتی یا همان تقاضای حواله ارز است. به جای تشویق صادرکنندگان خرد به بازگشت ارز به شکل واردات طلا، اقدام صحیح آن است که واردات در برابر صادرات غیر که در اطلاعیه ۲۲ آذر بانک مرکزی ممنوع گردیده، ملغی و صادرکنندگان ارز خود را جهت تأمین ارزواردات به شکل واردات در برابر صادرات غیر، به فروش رسانده می‌شود که منجر به کاهش تقاضای حواله در بازار ارز تجاری و غیررسمی می‌شود.

5- یکی از دلایل ماندگاری حباب سکه بین ۱۰ تا ۲۰ درصدی در سال‌های اخیر، تبدیل سکه به عنوان واسطه مبادله و جایگزین ریال در تبادلات بوده است. افزایش سکه در بازار به عنوان یک واسطه مبادله استاندارد، به معنای تضعیف ریال و بهبود بستر مبادلات غیرقانونی، پولشویی و فرار مالیاتی است. بنابراین، بانک مرکزی باید مسیر کلی خود را به جای ترویج و توسعه رقبای ریال، بر محدودسازی و تنظیم‌گری و رصدپذیری گردش آنها معطوف نماید.

6- تجربه فروش سکه در سال ۱۳۹۷ موجب ایجاد انگاره منفی در جامعه نسبت به سیاست‌گذار در فروش طلا شده است و این تبلیغات جهت فروش سکه، اثرات منفی در ذهن جامعه ایجاد و اعتبار مقام پولی را خدشه‌دار می‌کند.

۴ پیشنهاد جایگزین پیش‌فروش سکه

طغیانی در این نامه ۴ پیشنهاد جایگزین برای پیش‌فروش سکه را بیان کرده است

1- طرح‌های پیش‌فروش متوقف شود و بانک مرکزی برای مدیریت انتظارات تورمی، از ابزارهای متعارف نرخ سود با رعایت ملاحظات فنی نظیر افزایش تدریجی استفاده نماید.

2- به جای تشویق بازگشت ارز صادرکنندگان خرد به شکل واردات طلا، رویه تأمین ارز واردات در برابر صادرات غیر، جهت کاهش عطش تقاضای حواله، به مکانیسم بازگشت ارز بازگردد.

3به جای حراج طلا و سکه، امکان استفاده از ذخایر طلای وارد شده جهت دریافت خطوط اعتباری از بانکVTB روسیه جهت تأمین ارز واردات در دستور قرار گیرد(یکی از پیشنهادات این بانک در جلسات با مرکز پژوهش‌های مجلس)

4- تقاضای خرید طلا از آحاد جامعه در قالب توسعه و تسهیل صندوق‌های طلا و اوراق بهادار مبتنی بر طلا و سکه در بورس پوشش داده شود.
جهت تشویق بازگشت ارز و پوشش تقاضای ارز حواله، مبالغ ریالی حاصل از حراج و فروش سکه صرف خرید حواله ارز از صادرکنندگان خرد به نرخ غیررسمی شود.